نقل از سایت آرش نور آقایی...نوشته آرش را همسو با کتابی می دانم که در حال خواندنش هستم. 

کتاب ما چگونه ما شدیم.پس به دقت نوشته های آرش را بخوانید.

در سفر اخیرم به اروپا، کتابی را تحت عنوان TEN THOUSANDS YEARS OF ART خریدم که توسط انتشارات PHAIDON در سال ۲۰۰۹ منتشر شده است. در این کتاب ۵۰۰ شاهکار هنری از فرهنگ‎ها و کشورهای مختلف در بازه‎ی زمانی ۸۰۰۰ قبل از میلاد تا زمان حاضر، مورد بررسی قرار گرفته است. به عبارت دیگر به ازای هر ۱۰۰ سال، یک شاهکار معرفی شده است.

در این کتاب آثاری از کشورهای آرژانتین، آفریقای جنوبی، عراق، یونان، رومانی، نیجریه، ایران، چین، مصر، سودان، ایتالیا، قبرس، مالت، چاد، پاکستان، روسیه، انگلستان، اکوادور، آمریکا، ژاپن، آسیای میانه، تانزانیا، ترکیه، سوریه، پرو، مکزیک، سوئد، دانمارک، سوئیس، اتریش، اسلونی، اسپانیا، تاجیکستان، تایلند، ویتنام، تونس، یمن، گواتمالا، افغانستان، فیلیپین، هند، گینه نو، اتیوپی، سریلانکا، کره، ایرلند، پاناما، فرانسه، اندونزی، آلمان، کامبوج، مالی، شیلی، تبت، نروژ، نپال، نیوزیلند، زیمباوه، بلغارستان، چک، کلمبیا، بلژیک، ارمنستان، جمهوری دومنیکن، بولیوی، هلند، سیرالئون، مغولستان، ماداگاسکار، واناتو، پولنزی فرانسوی، کنگو، گینه، گابون، ساحل عاج، استرالیا و کانادا دیده می‎شود. به عبارتی از ۷۷ کشور و منطقه فرهنگی در دنیا آثاری در این کتاب وجود دارد. قابل ذکر است که از برخی از کشورها چندین اثر و از برخی دیگر تنها یک اثر دیده می‎شود.

اولین اثری که در این کتاب به آن اشاره شده مربوط است به کشور آرزانتین در قرن هشتم پیش از میلاد، و آخرین اثر از آمریکاست.

در تمام کتاب، ۱۵ اثر هنری از ایران نمایانده شده است که اولین آن به ۶۰۰۰ سال پیش (سفالی که در موزه بریتانیا قرار دارد) و آخرین آن به دوره قاجار مربوط می‎شود. بر این اساس، می‎توان گفت که ایران ۳% هنر از ۱۰۰۰۰ سال گذشته را به دنیا هدیه داده است.

آثار ایران در این کتاب به دوره‎های ۶۰۰۰ سال پیش (عصر فلز)، ۵۰۰۰ سال پیش (پیش ایلامی)، ۳۲۰۰ سال پیش (تمدن مارلیک)، ۳۱۰۰ سال پیش (عصر آهن)، ۲۵۰۰ سال پیش (هخامنشیان)، ۸۰۰ سال پیش ( سلسله سلجوقی)، ۷۰۰ سال پیش (سلسله ایلخانی)، ۵۰۰ سال پیش (سلسله صفوی)، ۴۰۰ سال پیش (سلسله صفوی)، ۳۵۰ سال پیش (سلسله صفوی)، ۲۰۰ سال پیش (سلسله قاجار) مربوط است.

موضوع جالب در این میان این است که به غیر از یک رخوت ۱۷۰۰ ساله (حد فاصل هخامنشیان تا سلجوقیان)، ایران تا همین ۲۰۰ سال پیش در عرصه‎‎ی هنر بین‎المللی شاهکارهایی را آفریده است. موضوع قابل توجه دیگر اینکه فقط ۲ اثر از ۱۵ شاهکار ایرانی، در کشور وجود دارد و بقیه در موزه‎های خارج از ایران نگهداری می‎شوند.

نکته‎ای که می‎توان به آن اشاره کرد این است که در تاریخ هنر ایران، کسانی هستند که ما آن‎ها را نمی‎شناسیم و شاید حتی هرگز حتی نامشان را نشنیده‎ایم. از این می‎توان به افراد زیر اشاره کرد: “مهر علی” که نقاشی معروفی از فتحعلی‎شاه قاجار کشیده و این آخرین شاهکار ایرانی در عرصه‎ی بین‎المللی قلمداد شده است. و دیگری “سلطان محمد”، نگارگری که در زمان شاه تهماسب صفوی می‎زیست. “مقصود کاشانی” نیز همانی است که “قالی اردبیل” را بافته و امروز این قالی در موزه‎ی “ویکتوریا و آلبرت” لندن نگهداری می‎شود. “عبدالله ابن محمد ابن محمود الهمدانی” و “الحسن ابن عربشاه” هم از هنرمندان گمنام ایرانی هستند که به ترتیب در زمان ایلخانیان و سلجوقیان آثار هنری بی‎بدیلی را خلق کرده‎اند. از طرفی، به غیر از “رضا عباسی”، هنرمندان دیگری که بقیه‎ی آثار ایرانی مندرج در این کتاب را خلق کرده‎اند حتی نامشان در تاریخ ثبت نشده است. این در حالی است که هنرمندان یونانی در شش قرن قبل از میلاد (و شاید هم قبل‎تر از آن)، نامشان مشخص است.

اگر از منظر دیگر به این کتاب نگاه کنیم و توجهمان بر این موضوع باشد که ماندگاری و اثرگذاری کشورهای مختلف در طول تاریخ (نه فقط در یک بازه‎ی خاص) را مورد بررسی قرار دهیم و آن‎ها را با با هم مقایسه کنیم، به نتایج زیر می‎رسیم:

یونان: حدود ۶% از هنر دنیا توسط یونانی‎ها به وجود آمده است، اما تقریبا در ۸ قرن گذشته هیچ اثری از یونان در آثار هنری نیست و هنر این کشور به فراموشی سپرده شده است. اولین اثر یونان (در این کتاب) مربوط به ۷۰۰۰ سال پیش است.

ژاپن: حدود ۵% هنر دنیا از ژاپن سربرآورده است. ژاپن به طور مستمر در طول تاریخ (از ۴۰۰۰ قبل تا ۱۹۷۷ میلادی) شاهکار آفریده است.

چین: حدود ۷% هنر در چین متولد شده است. در این سرزمین به طور مستمر ( از ۵۸۰۰ سال قبل تا ۱۹۸۲ میلادی) شاهکار خلق شده است.

مصر: حدود ۳/۵% درصد هنر جهان در مصر به وجود آمده است. اولین اثر در این سرزمین مربوط به ۵۷۰۰ سال پیش است. در ۶۵۰ سال گذشته مصر هیچ جایگاهی در هنر نداشته است و به مدت ۸۰۰ سال (از ۵۶۵ تا ۱۳۷۲ میلادی) در یک رخوت عمیق فرو رفت.

هند: حدود ۳% از هنر دنیا در هند شکل گرفته است. اولین اثر مربوط به ۱۰۰ قبل از میلاد است. بعد از به پایان رسیدن عصر مغول در این کشور (۳۵۰ سال پیش)، هند در عرصه‎ی هنر جایگاهی نداشته است.

ایتالیا: مهد ۱۱% از هنر دنیا ایتالیاست. ایتالیا از ۵۵۰۰ سال پیش تا قرن بیستم (۱۹۱۴ میلادی) شاهکار هنری خلق کرده است.

آمریکا: در قرن بیستم، یک سوم هنر در آمریکا خلق شده است. کلا ۷% از هنر دنیا (در بازه‎ی زمانی ۱۰۰۰۰ ساله) در این سرزمین متولد شده است که حدود دو سوم از این ۷% در قرن بیستم به وجود آمده است. اولین اثر متعلق به ۴۰۰۰ سال پیش است. در آمریکا نیز در یک بازه‎ی ۲۲۰۰ ساله (از ۲۰۰۰ قبل از میلاد تا ۲۰۰ بعد از میلاد) هیچ اثر هنری قابل توجهی خلق نشده است.

انگلستان: حدود ۵/۵% از هنر دنیا به انگلستان تعلق دارد. اولین اثر هنری این سرزمین مربوط به ۴۴۰۰ سال پیش و آخرین آن مربوط به قرن بیستم (۱۹۶۲ میلادی) است.

نتیجه: از بررسی هنر در کشورها و تمدن‎های فوق، چند نتیجه عایدمان می‎شود:

۱- جمله‎ی “هنر نزد ایرانیان است و بس”، جمله‎ای نیست که واقعیت جایگاه هنر ایران را در میان کشورهای دیگر به درستی و دور از حس ناسیونالیستی بیان کند. اگر این کتاب را مبنا قرار دهیم، در ۱۰۰۰۰ سال گذشته در هر ۶۶۶ سال، ایران تنها یک اثر هنری فاخر به دنیا عرضه کرده است. و بر این اساس، اگر آخرین اثر را مربوط به ۲۰۲ سال پیش بدانیم، شاید باید ۴۶۴ سال دیگر صبر کنیم تا یک اثر هنری قابل توجه به دنیا عرضه کنیم.

۲- برخی از کشورها همچون آمریکا، در قرون اخیر وارد عرصه‎ی هنر شده‎اند، اما امروزه راهبری هنر دنیا در دست آنان است.

۳- بسیاری از کشورهایی که دارای تمدن دیرینه هستند (مصر و یونان و هند) خیلی وقت است که دیگر نامی در میان هنرهای فاخر دنیا ندارند.

۴- برخی از کشورها (چین، ژاپن، ایتالیا) در طول تاریخ با یک روند مستمر (به عبارتی آهسته و پیوسته) در هنر زبانزد بوده‎اند.

پی‎نوشت: ۱- در این نوشتار هرجا سخن از هنر به میان آمده، منظور آثار هنری مندرج در کتاب TEN THOUSANDS YEARS OF ART  است. ۲- درصدها، تحلیل‎ها و نتیجه‎گیری‎ها از نگارنده است.

آرش نورآقایی

سلام.این روزها را غرق در کتاب ها و پژوهش ها هستیم.دیروز به کتاب فروشی ای در رشت رفتم.70000 تومان کتاب خریدم.این یعنی 70000 بر علم و آگاهی خود خواهم افزود.به همراه همسرم به لاهیجان رفتیم و از بام سبز و تله کابین آن دیدن کردیم و لاهیجان و اطرافش را از درون کابین ها به عنوان یک گردشگر نظاره کردیم.کلی برای پژوهش های خود عکس تهیه کردیم ،کم و کاستی های این تله کابین هم کم نبود و هنوز خیلی جای کار دارد ،اما رفتار مدیریت این مجموعه بسیار محترمانه بود،گاهی رقابت سه مجموعه تله کابین شمال کشور(نمک آبرود،رامسر،لاهیجان)خیلی دیدنی است،اما جالب اینست که هر سه کم و کاستی های فراوانی دارند. ،زمان برای دیدار موزه چای نداشتیم.اما به کاشف السلطنه قول دادیم در اولین فرصت ببینینمش.

چندی پیش  در نوشته هایم از اسطوره ها برایتان گفتم.دوست دارم هر جند وقت یکباراز اسطوره ای در جهان، خیلی کوتاه در سایتم بنویسم.شاید کمتر کسی باشد که از شاهنامه فردوسی چیزی نشنیده باشد،حداقل همه ما رستم را در سیستان بیاد داریم.اما در حال حاضر نه از رستم می نویسم و نه از شاهنامه.جریره اولین اسطوره من در این سایت می باشد:

جریره در اساطیر ایران ،بانوی رنج کشیده تاریخ:

همانگونه که در شاهنامه آمده است جریره دختر پیران ویسه در سرزمین توران به همسری سیاوش برگزیده می شود و پس از مدتی از وی صاحب فرزندی میشود به نام فرود.بعد از این سیاوش فرنگیس دختر افراسیاب را نیز به زنی میگیرد ،سعایت حاسدان باعث می شود سر سیاوش به مظلومی در توان زمین در جلوی چشمان جریره بریده شود .اما این پایان رنج کشیدن های جریره نیست ،پس از چندی،تقدیر،توس و سپاهیانش را رو در روی فرود قرار می دهد و فرود در جلوی چشمان مادر توسط سپاهیان توس کشته می شود و غمی دیگر بر غم های دل جریره افکنده و افزوده می شود که در نهایت جگر گاه خویش را بر سر جنازه پسر می درد.

عنوان کتاب:راهی به جهان راز ،اساطیر ایران و...

درود بر دوستان گرامی. بار دیگر 29 اکتبر برابر با 7 ابان فرا رسید. روزی که تمام جهان به پاس فرمانهای انسان دوستانه ابر مردی به نام کوروش بزرگ سر تعظیم فرود اورده و به گرامیداشت ان میپردازند. اری، 7 ابان روز بزرگداشت کوروش بزرگ و منشور حقوق بشر اوست، روزی که در تقویم تمام کشورها وجود دارد بجز در تقویم سرزمین خود کوروش.

درود بر ایران وایرانی.

درود

این چند روز را تنها و تنها با درسها و پژوهش های مختلف سپری می کنم.3 کتاب مختلف با موضوعات مختلف می خوانم،اسطوره ها،سفرنامه دروویل و کتابی در ارتباط با شهرم رامسر.3 پروژه دانشگاهی دارم و 2 مقاله برای2 همایش.روزهایم خیلی خیلی زیبا می گذرد،استادم در دوره کارشناسی برایم تماس می گیرد ،ازدواجم را تبریک می گوید،نصیحت های استادانه اش را دوست دارم،برایم موفقیت و خوشبختی آرزو می کند،او چهره ای فراموش نشدنی برایم می باشد.شاید سفری برویم....

بدرود.